Sashe 65
Shuumar Masarauta Part 1 Complete Hausa Novel · about 8 min read
Babu zato ko tsammani Baiwa Maimuna ta buga tsalle ta dira a kan Fulani Umaima, haƙoranta masu kama da kaifaffun wuƙaƙe ta sa a daidai saman cinyarta ta kafa masa cizo. Ba ta ɗauke bakinta ba sai da ta ciro da tsoƙar cinyar Fulani Umaima. Wata irin ƙara ta ƙwallah cikin matsananciyar azaba, ta faɗi gefe nan take idanunta suka kakkafe numfashinta ya ɗauke. Tamkar biri haka Baiwa Maimuna ta sake miƙewa da niyyar sake kai mata cafke Dattijo Maharaz ya katse ta, da ƙyar ta ji maganarsa ta koma gefe sannan ta mayar da kallonta wurin Boka Bamaguje ta furta. "Ba iya ita ba, kai ma ina tafe gare domin dole na ɗauki fansa a kanka."
Taɓe baki Bamaguje ya yi ya furta. "Dama na san ko ba daɗe ko ba jima wannan ranar za ta zo, don haka na shiryawa zuwanta. Ni da kuke ganina ba na taɓa yin ƙwaina sai da zakara don haka a kullin nasara nake yi a rayuwata." Bamaguje ya gyara zamansa sannan ya ci gaba da cewa. "Duka a tsammaninku wannan Baiwa Maimuna ce amma sam ba ita ba ce." Jin kalaman Bamaguje ya sa mutanen ɗakin suka sake zuba masa idanu, cikin matsanancin mamaki.
Yarima Muhsin ne ya yayyafa wa Fulani Umaima ruwa ta farko a firgice tana yunƙure ɓuya don tuni ƙwaƙwalwarta ta sake dawo mata da abin da ya faru.
Duk wata ɗabi'a da ango yake gabatarwa a daren aurensa ga amaryarsa sai da Sarki Sulaiman ya aiwatarwa Fargi, ya nuna mata kulawa da soyayya sosai sai dai babban tashin hankalin da ya shiga a lokacin da bai san ta yadda zai zanin gadon da Fargi take kai ba. Dabara ce ta faɗo masa ya fita ta ƙofarsa ta baya, ya samu amintaccan Bawansa Faisal ya aika shi ya kira masa Jakadiya a sirrance. Cikin sauri Jakadiya ta ƙarasa tana mamakin kiransa don ta san babu wacce ta shiga turakarsa ballanta a ce wani abu ya gifta da har ake nemanta da wannan safiyar. Tana tura ƙofar ɗakin ta samu Sarki Sulaiman ya rufe ƙofar sannan ya yi mata iso zuwa uwar ɗakinsa, turus Jakadiya ta yi da ganin baƙuwar fuskar da ko a mafarki ba ta taɓa ganinta ba. "Jakadiya don Allah ki taimaka ki ɗauke wannan zanin gadon a sirri ba tare da wani ya gani ko ya ji labari ba, duk wani sauran bayani zan yi miki daga baya." Da sauri Jakadiya ta sake fita ta dawo da ruwan zafi ta haɗa wa Fargi da har lokacin kanta a sunkuye yake saboda kunyar abin da ya gifta tsakaninta da Sarki Sulaiman.
Sarki Sulaimanu ya koma rumfa yana jin wani irin farinciki a ransa, sai da Jakadiya ta gama komai sannan Sarki Sulaiman ya sanar da ita alaƙar da ke tsakaninsu da Fargi tun daga farko har ƙarshe.
"Amma ba ka ganin nan gaba a samu matsala ranka shi daɗe? Idan aka samu ƙaruwa da yarinyar nan ka na ga Masaraurta za ta karɓi abin da aka zo da shi." Jakadiya ta yi maganar da 'yar damuwa a saman fuskarta. "In shaa Allahu zan yi ƙoƙarin shawo kan abin Jakadiya, don Allah ki taya ni da addu'a kar zuri'arsu su ba ni matsala?" Jakadiya ta amsa masa sannan ta fice tana jinjina girman wawatar da Sarki Sulaiman yake shirin aikatawa.
Tun daga wannan ranar a duk lokacin da Sarki Sulaiman yake muradin matarsa zai É—auke ya kai ta turakarsa bayan wani lokaci ya mayar da ita, hakan ya sa ya ci gaba da zama da matansa ba tare da matsala ba sai dai ba wata kulawa da kirki suke samu daga wurinsa.
Bayan auren Fargi da Sulaiman da wata biyar ta fara ciwon kai mai tsanani da yawan zafin jiki, lokaci-lokaci takan fuskanci tashin zuciya da kasala uwa-uba kuma ga yawan bacci. Don ko ayyukan tsafin da take gudanarwa sun ja baya sosai, bayan ɓatan dabon baƙonta na wata ta yi dogon binciken musammababbin ciwukan da take yi a nan ta binciko cikin da take ɗauke da shi na kusan makwanni biyar. Kuma a wannan ranar ne Shugaba ya tirke ta da tuhumar cikin da take ɗauke da shi, wanda ya yi mata shi da musababbin samun cikin shi kansa.
Gyaɗa musu kai Bamaguje ya yi sannan ya ci gaba da cewa. "Sunana na asali Nomau kuma sunan mahaifina Mati. Asalinmu 'yan wani daji ne da ake kira Dujji, kuma mu Maguzawa ne gaba da baya domin babu wani addini da muka yarda da shi tun a wancan lokacin har zuwa yanzu. Tun tasowa ta na taso da ganin mahaifina yana gudanar da abin da ya shafi al'amuran tsafi, kuma tun ban yi wayo ba na ji ana ce mini ni ɗan baiwa ne wai na kece duka mutanen dajinmu. Wannan baiwa tawa ta samo asali tun lokacin da aka haife ni, sai ya kasance a lokacin an samu albarkar noman da ba a taɓa samun kamarsa ba kuma har kawo wannan lokacin. Kar dai na ja ku da nisa na ƙware kuma na gawurta a fagen tsafi da sihiri, don ko a yanzu ba na jin akwai shararran bokan da ya isa ya ɗaga miki yatsa ban karya shi ba idan aka cire Shugaba Zurufu. Lokacin da nake da shekara goma sha bakwai a duniya a lokacin ne na hallaka mahaifina ita kuma mahaifiyata na yi mu'amala da ita babu adada dalilin sa'ar da wani hatsabibin aljani ya ba ni kuma mahaɗin shi ne kusantar mahaifiyata." Sai da Bamaguje ya mayar da kallonsa wurin Fulani Umaima da ke cikin galabaita sannan ya ci gaba.
"Na shafe sama da shekara Hamsin ina gudanar da mu'amala tsakanina da mahaifiyar Umaima, kuma a cikin mu'amalar da muka yi ne har ta samu cikin Umaima. Da ƙyar mahaifiyarta ta shawo kaina na bar mata ita a hannunta amma da sharaɗin za ta dinga kawo mini ita wurina, don rufin asirinta a wurin Mai martaba, kuma ta nemi alfarmar kada na nuna wa Umaima ni mahaifinta koda ta girma. Kuma hakance ta kasance har ta kai Umaima na zuwa wurina da ƙafarta, Ko ban faɗa wa Umaima ba da ace mai hankali ce za ta fahimci duk wani aiki da nake yi mata ina yi mata ne ba a matsayi boka ba sai a matsayin Mahaifinta. Na jima ina yi mata jurwaye mai kamar wanka amma ba ta ankara ba, kuma ta samu cikina har kusan sau goma sha biyu sai dai tun cikin na ƙarami nake sadaukar da shi ga abin tsafin da yake sake ɗaga darajata a fagen sanin tsafi da sihiri." Kusan lokaci ɗaya mutanen ɗakin suka ɗauki salati, wani irin zafi zuciyar Sarki Abdul'aziz take yi, ya haɗiyi yawu mai ɗaci yana sunkuyar da kansa ƙasa.
"Kuma kamar yadda na faɗa ɗazu wannan da kuke gani ba Baiwa Maimuna ba ce, Baiwa Maimuna tun a ranar da na ƙwaƙwale mata idanu ta rasa ranta. Da yake akwai Guzzu wani bawan aljani da yake yi mini hidima wanda ya aikata mini laifi da cin amana, sai na sarrafa ruhinsa zuwa gangar jikin Baiwa Maimuna da na sa, a wannan gaɓar da za ta mutu ne Baiwa Maimuna ta damƙa masa amanar ɗaukar mata fansa a kan Umaima kuma ya ɗaukar mata alƙwarin haka. A lokacin ban wani damu ba don na saka Umaima ta binne rayuwarsa a cikin tsohuwar rijiyar can mai tsohon tarihi. Shi kuma ya ci mini alwashin matuƙar ya bayyana sai ya ɗauki mummunan mataki a kaina da ita Umaima, a taƙaice wannan shi ne tarihina da silar da ta sa Umaima ta zama jini a wurina." Ɗari bisa ɗari ya lura duk sun fahimci kalamansa kuma sun amince.
Sarki Abdul'aziz ya miƙe ya fita da kansa ya kira Dogari Ɗan sani, bayan ya shiga ya ba shi umarnin a wuce da su Fulani Umaima sashen horo a sada su da ɗakin duhu. A figice ya dubi Takawa jin kalamasa amma kallon da ya wurga masa ya sa, ya fice da sauri ya kira Bawa Balarabe suna yunƙurin tasa ƙeyar Fulani Umaima Ruƙayya da Yarima Muhsin suka fashe da matsanancin kuka. Tausayin yaran ne ya kama shi amma ba ya jin zai iya yafe wa mahaifiyarsu da ita kanta Jakadiya. "A kai su ɗakin duhu kafin zuwa wayewar gari mu san abin yi." Sarki Abdul'aziz ya furta yana ɗauke kansa gefe. Fulani Umaima ban da ihu da kururuwa babu abin da take yi, cinyarta sai ɗigar da jini take ƙasanta na zirarar da ruwa mai wari, zaraf Buguzu ya maƙalo Jakadiya ana janta shi ma yana biye da ita yana shafo ƙirjinta har aka fice da su gabaɗaya. Dogaran sai kallon Buguzu suke da mamaki duk a tsammaninsu Basiru ne yake yi wa Jakadiya haka. Kamar Kazar da aka tsoma a ruwa haka Sailuba ta raɓe a gefe tana share ƙwalla, Sarki Abdul'aziz ya dubi Dattijo Maharaz.
"Allah ya taimaki tsoho mai ran ƙarfe, ina ganin dare ya tsala za mu bari zuwa waywar gari. Amma kafin ka tafi ka roƙar mini iyayen Kamalu su bar mini shi ya kwana a wurina." Murmushi Dattijo Maharaz ya saki, kunya ta kama su Baffajo. "Ranka shi daɗe ai kai da kaya duka mallakar wuya, mun bar maka Kamalu amma gaskiya muma za mu yi kewarsa." Daga haka Dattjjo Maharaz ya sallami Bamaguje har zuwa lokacin da za a kira Mai martaba mahaifin Fulani Umaima, sannan ya musu sallama har ya je bakin ƙofar uwar ɗakin Sarki Abdul'aziz ya juya ya ɗaga wa Kamalu hannu sannan ya ƙarasa bakin Shurim da ke ɗakin nan take ɓace. Aljanin da ke cikin surar Baiwar Maimuna ya miƙe ya yi wa Sarki Abdul'aziz sallama, kai tsaye ya wuce ɗakin da aka wuce da su Fulani Umaima. Cike da al'ajabi su Inna wuro suka russuna suka yi wa Takawa da Kamalu sallama, ta riƙe hannun Jawahir Takawa ya sa Dogarawan ƙofa suka yi musu rakiya har zuwa can sashensu na Bayi. A cikin zuciyar Sarki Abdul'aziz yana cin alwashin wannan ne kwana na ƙarshe da su Baffajo za su sake yi a sashen Bayi.
*SHU'UMAR MASARAUTA*
*36*
Taɓe baki Bamaguje ya yi ya furta. "Dama na san ko ba daɗe ko ba jima wannan ranar za ta zo, don haka na shiryawa zuwanta. Ni da kuke ganina ba na taɓa yin ƙwaina sai da zakara don haka a kullin nasara nake yi a rayuwata." Bamaguje ya gyara zamansa sannan ya ci gaba da cewa. "Duka a tsammaninku wannan Baiwa Maimuna ce amma sam ba ita ba ce." Jin kalaman Bamaguje ya sa mutanen ɗakin suka sake zuba masa idanu, cikin matsanancin mamaki.
Yarima Muhsin ne ya yayyafa wa Fulani Umaima ruwa ta farko a firgice tana yunƙure ɓuya don tuni ƙwaƙwalwarta ta sake dawo mata da abin da ya faru.
Duk wata ɗabi'a da ango yake gabatarwa a daren aurensa ga amaryarsa sai da Sarki Sulaiman ya aiwatarwa Fargi, ya nuna mata kulawa da soyayya sosai sai dai babban tashin hankalin da ya shiga a lokacin da bai san ta yadda zai zanin gadon da Fargi take kai ba. Dabara ce ta faɗo masa ya fita ta ƙofarsa ta baya, ya samu amintaccan Bawansa Faisal ya aika shi ya kira masa Jakadiya a sirrance. Cikin sauri Jakadiya ta ƙarasa tana mamakin kiransa don ta san babu wacce ta shiga turakarsa ballanta a ce wani abu ya gifta da har ake nemanta da wannan safiyar. Tana tura ƙofar ɗakin ta samu Sarki Sulaiman ya rufe ƙofar sannan ya yi mata iso zuwa uwar ɗakinsa, turus Jakadiya ta yi da ganin baƙuwar fuskar da ko a mafarki ba ta taɓa ganinta ba. "Jakadiya don Allah ki taimaka ki ɗauke wannan zanin gadon a sirri ba tare da wani ya gani ko ya ji labari ba, duk wani sauran bayani zan yi miki daga baya." Da sauri Jakadiya ta sake fita ta dawo da ruwan zafi ta haɗa wa Fargi da har lokacin kanta a sunkuye yake saboda kunyar abin da ya gifta tsakaninta da Sarki Sulaiman.
Sarki Sulaimanu ya koma rumfa yana jin wani irin farinciki a ransa, sai da Jakadiya ta gama komai sannan Sarki Sulaiman ya sanar da ita alaƙar da ke tsakaninsu da Fargi tun daga farko har ƙarshe.
"Amma ba ka ganin nan gaba a samu matsala ranka shi daɗe? Idan aka samu ƙaruwa da yarinyar nan ka na ga Masaraurta za ta karɓi abin da aka zo da shi." Jakadiya ta yi maganar da 'yar damuwa a saman fuskarta. "In shaa Allahu zan yi ƙoƙarin shawo kan abin Jakadiya, don Allah ki taya ni da addu'a kar zuri'arsu su ba ni matsala?" Jakadiya ta amsa masa sannan ta fice tana jinjina girman wawatar da Sarki Sulaiman yake shirin aikatawa.
Tun daga wannan ranar a duk lokacin da Sarki Sulaiman yake muradin matarsa zai É—auke ya kai ta turakarsa bayan wani lokaci ya mayar da ita, hakan ya sa ya ci gaba da zama da matansa ba tare da matsala ba sai dai ba wata kulawa da kirki suke samu daga wurinsa.
Bayan auren Fargi da Sulaiman da wata biyar ta fara ciwon kai mai tsanani da yawan zafin jiki, lokaci-lokaci takan fuskanci tashin zuciya da kasala uwa-uba kuma ga yawan bacci. Don ko ayyukan tsafin da take gudanarwa sun ja baya sosai, bayan ɓatan dabon baƙonta na wata ta yi dogon binciken musammababbin ciwukan da take yi a nan ta binciko cikin da take ɗauke da shi na kusan makwanni biyar. Kuma a wannan ranar ne Shugaba ya tirke ta da tuhumar cikin da take ɗauke da shi, wanda ya yi mata shi da musababbin samun cikin shi kansa.
Gyaɗa musu kai Bamaguje ya yi sannan ya ci gaba da cewa. "Sunana na asali Nomau kuma sunan mahaifina Mati. Asalinmu 'yan wani daji ne da ake kira Dujji, kuma mu Maguzawa ne gaba da baya domin babu wani addini da muka yarda da shi tun a wancan lokacin har zuwa yanzu. Tun tasowa ta na taso da ganin mahaifina yana gudanar da abin da ya shafi al'amuran tsafi, kuma tun ban yi wayo ba na ji ana ce mini ni ɗan baiwa ne wai na kece duka mutanen dajinmu. Wannan baiwa tawa ta samo asali tun lokacin da aka haife ni, sai ya kasance a lokacin an samu albarkar noman da ba a taɓa samun kamarsa ba kuma har kawo wannan lokacin. Kar dai na ja ku da nisa na ƙware kuma na gawurta a fagen tsafi da sihiri, don ko a yanzu ba na jin akwai shararran bokan da ya isa ya ɗaga miki yatsa ban karya shi ba idan aka cire Shugaba Zurufu. Lokacin da nake da shekara goma sha bakwai a duniya a lokacin ne na hallaka mahaifina ita kuma mahaifiyata na yi mu'amala da ita babu adada dalilin sa'ar da wani hatsabibin aljani ya ba ni kuma mahaɗin shi ne kusantar mahaifiyata." Sai da Bamaguje ya mayar da kallonsa wurin Fulani Umaima da ke cikin galabaita sannan ya ci gaba.
"Na shafe sama da shekara Hamsin ina gudanar da mu'amala tsakanina da mahaifiyar Umaima, kuma a cikin mu'amalar da muka yi ne har ta samu cikin Umaima. Da ƙyar mahaifiyarta ta shawo kaina na bar mata ita a hannunta amma da sharaɗin za ta dinga kawo mini ita wurina, don rufin asirinta a wurin Mai martaba, kuma ta nemi alfarmar kada na nuna wa Umaima ni mahaifinta koda ta girma. Kuma hakance ta kasance har ta kai Umaima na zuwa wurina da ƙafarta, Ko ban faɗa wa Umaima ba da ace mai hankali ce za ta fahimci duk wani aiki da nake yi mata ina yi mata ne ba a matsayi boka ba sai a matsayin Mahaifinta. Na jima ina yi mata jurwaye mai kamar wanka amma ba ta ankara ba, kuma ta samu cikina har kusan sau goma sha biyu sai dai tun cikin na ƙarami nake sadaukar da shi ga abin tsafin da yake sake ɗaga darajata a fagen sanin tsafi da sihiri." Kusan lokaci ɗaya mutanen ɗakin suka ɗauki salati, wani irin zafi zuciyar Sarki Abdul'aziz take yi, ya haɗiyi yawu mai ɗaci yana sunkuyar da kansa ƙasa.
"Kuma kamar yadda na faɗa ɗazu wannan da kuke gani ba Baiwa Maimuna ba ce, Baiwa Maimuna tun a ranar da na ƙwaƙwale mata idanu ta rasa ranta. Da yake akwai Guzzu wani bawan aljani da yake yi mini hidima wanda ya aikata mini laifi da cin amana, sai na sarrafa ruhinsa zuwa gangar jikin Baiwa Maimuna da na sa, a wannan gaɓar da za ta mutu ne Baiwa Maimuna ta damƙa masa amanar ɗaukar mata fansa a kan Umaima kuma ya ɗaukar mata alƙwarin haka. A lokacin ban wani damu ba don na saka Umaima ta binne rayuwarsa a cikin tsohuwar rijiyar can mai tsohon tarihi. Shi kuma ya ci mini alwashin matuƙar ya bayyana sai ya ɗauki mummunan mataki a kaina da ita Umaima, a taƙaice wannan shi ne tarihina da silar da ta sa Umaima ta zama jini a wurina." Ɗari bisa ɗari ya lura duk sun fahimci kalamansa kuma sun amince.
Sarki Abdul'aziz ya miƙe ya fita da kansa ya kira Dogari Ɗan sani, bayan ya shiga ya ba shi umarnin a wuce da su Fulani Umaima sashen horo a sada su da ɗakin duhu. A figice ya dubi Takawa jin kalamasa amma kallon da ya wurga masa ya sa, ya fice da sauri ya kira Bawa Balarabe suna yunƙurin tasa ƙeyar Fulani Umaima Ruƙayya da Yarima Muhsin suka fashe da matsanancin kuka. Tausayin yaran ne ya kama shi amma ba ya jin zai iya yafe wa mahaifiyarsu da ita kanta Jakadiya. "A kai su ɗakin duhu kafin zuwa wayewar gari mu san abin yi." Sarki Abdul'aziz ya furta yana ɗauke kansa gefe. Fulani Umaima ban da ihu da kururuwa babu abin da take yi, cinyarta sai ɗigar da jini take ƙasanta na zirarar da ruwa mai wari, zaraf Buguzu ya maƙalo Jakadiya ana janta shi ma yana biye da ita yana shafo ƙirjinta har aka fice da su gabaɗaya. Dogaran sai kallon Buguzu suke da mamaki duk a tsammaninsu Basiru ne yake yi wa Jakadiya haka. Kamar Kazar da aka tsoma a ruwa haka Sailuba ta raɓe a gefe tana share ƙwalla, Sarki Abdul'aziz ya dubi Dattijo Maharaz.
"Allah ya taimaki tsoho mai ran ƙarfe, ina ganin dare ya tsala za mu bari zuwa waywar gari. Amma kafin ka tafi ka roƙar mini iyayen Kamalu su bar mini shi ya kwana a wurina." Murmushi Dattijo Maharaz ya saki, kunya ta kama su Baffajo. "Ranka shi daɗe ai kai da kaya duka mallakar wuya, mun bar maka Kamalu amma gaskiya muma za mu yi kewarsa." Daga haka Dattjjo Maharaz ya sallami Bamaguje har zuwa lokacin da za a kira Mai martaba mahaifin Fulani Umaima, sannan ya musu sallama har ya je bakin ƙofar uwar ɗakin Sarki Abdul'aziz ya juya ya ɗaga wa Kamalu hannu sannan ya ƙarasa bakin Shurim da ke ɗakin nan take ɓace. Aljanin da ke cikin surar Baiwar Maimuna ya miƙe ya yi wa Sarki Abdul'aziz sallama, kai tsaye ya wuce ɗakin da aka wuce da su Fulani Umaima. Cike da al'ajabi su Inna wuro suka russuna suka yi wa Takawa da Kamalu sallama, ta riƙe hannun Jawahir Takawa ya sa Dogarawan ƙofa suka yi musu rakiya har zuwa can sashensu na Bayi. A cikin zuciyar Sarki Abdul'aziz yana cin alwashin wannan ne kwana na ƙarshe da su Baffajo za su sake yi a sashen Bayi.
*SHU'UMAR MASARAUTA*
*36*